Jak przygotować się do badania z zakresu medycyny nuklearnej?

O czym pamiętać, przygotowując się do badania z zastosowaniem izotopów promieniotwórczych? Wskazówki podaje prof. Małgorzata Kobylecka z Pracowni PET/CT, Kliniki Radiologii, Radioterapii i Medycyny Nuklearnej w Państwowym Instytucie Medycznym MSWiA.

Warto wiedzieć, że badanie z zakresu medycyny nuklearnej to rutynowe badanie, które daje precyzyjne informacje o funkcji narządów. Kluczowe jest dobre przygotowanie i świadomość procesu – tak, by wynik był wiarygodny.

Przygotowanie przed badaniem

Zawsze weźmy ze sobą skierowanie, dowód osobisty, poprzednie wyniki badań (na przykład USG, tomografię, płyty CD) oraz listę stale przyjmowanych leków – to znacząco ułatwia wywiad lekarski.

W dniach poprzedzających badanie należy się odpowiednio nawodnić.

Oto przykłady innych możliwych zaleceń:

Jeśli nie jesteśmy pewni, czy możemy jeść, przed badaniem bądźmy na czczo (6 godzin bez jedzenia, dopuszczalna jest tylko woda niegazowana).

Unikajmy kofeiny, alkoholu, gumy do żucia i intensywnych ćwiczeń na 24 godziny przed badaniami - nawet, jeśli nie wszystkie tego wymagają.

Przy części badań PET/CT konieczne jest przestrzeganie diety niskowęglowodanowej (z wykluczeniem chleba, kasz, makaronów, ziemniaków, owoców, soków, cukru) przez 24 godziny poprzedzające badanie.

Kobiety w ciąży lub karmiące od razu muszą zgłosić ten fakt przy umówieniu wizyty w zakładzie medycyny nuklearnej. W przypadku wątpliwości, u kobiet w wieku rozrodczym wykonuje się test ciążowy, żeby wykluczyć nieświadome narażenie płodu na promieniowanie.

Przebieg badania

Podamy pacjentowi radiofarmaceutyk (dożylnie lub doustnie). Jest to w zasadzie bezbolesne. Część badań rozpoczyna się bezpośrednio po wstrzyknięciu radioizotopu (badania dynamiczne), część wymaga odczekania (najczęściej około 30-60 min, czasem dłużej, na przykład 24 godzin dla badania tarczycy).

Podczas badania należy leżeć nieruchomo pod gamma kamerą (SPECT) lub skanerem PET-CT (zwykle od 5 do 45 minut, w zależności od rodzaju badania).

Czas oczekiwania spędza się zazwyczaj w cichej sali lub w poczekalni na terenie zakładu medycyny nuklearnej.

Po badaniu

Dawka promieniowania jest minimalna i szybko zanika. Należy pić dużo wody, by szybciej wydalić pozostałości podanej substancji.

W wyznaczonym przez personel czasie po badaniu należy unikać bliskości dzieci/ kobiet w ciąży (najczęściej przez około 24 godziny).

Warto wiedzieć, że wynik badania nie jest uzyskiwany od razu (ze względu na konieczność opracowania obrazów, a następnie ich analizę i interpretację).

(gz)